20 bí quyết cần có trong thiết kế web mobile phần 1

20 bí quyết cần có trong thiết kế web mobile phần 1
     

Thiết kế website di động không đơn giản chỉ là vấn đề liên quan đến một trang web hay một ứng dụng di động nào đó – mà nó bao hàm hàng loạt lựa chọn và...

Thiết kế website di động không đơn giản chỉ là vấn đề liên quan đến một trang web hay một ứng dụng di động nào đó – mà nó bao hàm hàng loạt lựa chọn và định hướng cần phải lưu tâm. Dưới đây là 20 mẹo cực hay liên quan đến việc xác định chiến lược và bắt tay vào thiết kế nên một trang web di động sao cho thật thành công, đem đến cho bạn những ý tưởng đầu tiên cho ‘công cuộc mobile website’.

01. Nghĩ xa hơn – xác định mục tiêu hiện tại và tương lai

xac dinh muc tieu ro rang
Xác định rõ mục tiêu hiện tại và tương lai

Chúng ta hiện đang sống ở thời đại mà tiến bộ khoa học kỹ thuật diễn ra vô cùng hối hả, hàng loạt đối thủ mới liên tục được giới thiệu tới người dùng. Chỉ cần liên tưởng đến kỳ phát hành hồi mùa hè năm 2010 của dòng iPad đầu tiên với hoàn cảnh thị trường hiện tại, dù chỉ trải qua ba năm nhưng mọi thứ dường như đã đổi khác hoàn toàn.

Bằng mọi cách có thể, chúng ta cần xây dựng nên một-cái-gì-đó có khả năng phát triển lên tầm cao hơn trong vòng một hoặc hay năm tính từ thời điểm này, thay vì một thứ ‘hoàn hảo thiển cận’ đòi hỏi phải thực hiện tái thiết kế hoàn toàn. Vì thế việc xác định được ý tưởng dành cho website di động tức thời cũng như trong dài hạn là cực kỳ cần thiết. Hơn nữa bạn cũng phải xem xét những thuận lợi lẫn bất lợi về mặt giá trị nếu triển khai thực hiện ứng dụng hay đầu tư vào thiết kế một website có khả năng duyệt được trên nhiều loại thiết bị.

02. Hiểu rõ người dùng mục tiêu và điều họ cần


hieu ro nguoi dung muc tieu
Hiểu được người dùng cần gì

Hiểu được loại thiết bị di động nào người dùng mục tiêu thường sử dụng nhất chính là chiếc chìa khóa vàng hướng bạn tới quy trình thiết kế cùng chiến lược dành cho mobile website. Mặc dù khá nhiều người sở hữu smartphone, nhưng đừng bao giờ lầm tưởng ai cũng thế, hay tất cả mọi smartphone trên thế giới đều là iPhone hoặc Android. Thay vào đó, bằng sự trợ giúp của một vài phân tích hoặc khảo sát, bạn cần nhìn nhận thật chính xác liệu những thiết bị nào trên thực tế mới đang được sử dụng nhiều nhất bởi khách hàng mục tiêu của mình.

Vài vấn đề khác cũng cần xem xét chính là: người dùng mục tiêu bạn nhắm tới thường sử dụng điện thoại như thế nào, làm gì, và ra sao nếu họ có kết nối internet đáng tin cậy. Sau cùng, bạn đương nhiên phải nghĩ tới những câu hỏi cực quan trọng kiểu như: người dùng của mình liệu sẽ điền vào các mẫu khảo sát này nọ trên thiết bị di động hay không?

03. Nắm được mức sử dụng thiết bị di động và thói quen chính yếu

muc su dung smart phone
Thói quen sử dụng điện thoại di động

Có khá nhiều nhận thức sai lầm liên quan đến mức độ sử dụng thiết bị di động làm gây ra hàng loạt quyết định thiết kế cũng sai lầm. Một trong những điều phổ biến nhất là người dùng điện thoại khá bận rộn, thường xuyên di chuyển, hay chỉ thích thú với vài đôi tính năng nhất định trên các dòng điện thoại di động tân tiến.

Trên thực tế, khoảng thời gian sử dụng thiết bị di động thường khá lớn nếu chúng ta có nhiều thời gian để ngồi trên chiếc sofa ở nhà và ‘nghịch ngợm’ – điều đó ảnh hưởng mạnh mẽ đến cách chúng ta tiếp cận mọi thứ. Sẽ tốt hơn nếu những quyết định thiết kế của chúng ta dựa trên lý thuyết: người ta đang ngày càng sử dụng điện thoại nhiều hơn để thực nhiện tác vụ thay vì dùng máy tính – điều này hầu như sắp trở thành ‘chân lý’. Nhưng càng nghiên cứu kĩ càng, sâu xa hơn các chi tiét về người dùng mục tiêu, bạn sẽ càng hiểu được nhiều sự thật xung quanh họ.

04. Hiểu được tác vụ và bối cảnh

tac vu va boi canh
Hiểu được tác vụ và bối cảnh

Trong thời kỳ đầu của kỉ nguyên thiết bị di động, giữa tác vụ và bối cảnh có mối quan hệ cực kỳ mạnh mẽ. Sự hạn chế về các dòng thiết bị cũng như kinh nghiệm ‘đau thương’ về kết nối internet ‘rùa bò’ tích hợp trên chúng đương nhiên dẫn tới kết quả: số tác vụ chúng ta thực hiện được trên thiết bị di động là cực kỳ giới hạn. Nếu ai đó truy cập vào một trang web trên thiết bị di động, chúng ta có thể cho rằng họ đang trên đường di chuyển và thường phải rất cần đến một vài thông tin.

Còn ngày nay, hàng loạt loại thiết bị di động được sử dụng ở bất cứ đâu, bất cứ lúc nào để hoàn tất các tác vụ tương tự như máy tính thông thường. Mặc dù bối cảnh vẫn là một điều quan trọng đáng phải xem xét, nhưng chính sự ảnh hưởng của môi trường xung quanh đến việc sử dụng thiết bị di động – chứ hoàn toàn không phải là bối cảnh – đã tạo nên con số tương đương đến không ngờ về lượng tác vụ chúng ta hoàn tất mỗi ngày.

05. Tránh xa mobile website đặt trước

Vậy bạn đã quyết định xong những việc cần phải làm chưa? Sự giới hạn về các giải phảp kĩ thuật hiện tại như CMS có thể khiến bạn nghĩ một trang web di động đặt trước là cần thiết. Nhưng nếu có thể, hãy cố tránh xa ‘thể loại’ này. Nếu vận hành trong một thời gian dài, chúng thường làm tiêu tốn của bạn rất nhiều thời gian lẫn tiền bạc để có thể duy trì, bởi vì bạn buộc phải xây dựng một trang đặt trước cụ thể cho mỗi dòng thiết bị khác nhau.

Thiết lập nên một-cái-gì-đó có khả năng làm việc trên càng nhiều dòng thiết bị di động càng tốt sẽ giúp đem lại cho bạn một kế hoạch tốt nhất nhằm tập trung nguồn tài nguyên lẫn ngân sách vào nội dung – thay vì hoạt động bảo trì linh tinh nào đó.

06. Luôn giữ vững nội dung cốt lõi

web mobile
Giữ vững nội dung cốt lõi

Số người sử dụng thiết bị di động cá nhân nhằm thực hiện các tác vụ tương tự như máy tính thông thường ngày càng gia tăng, đồng thời họ mong muốn đạt được những trải nghiệm tương đương và liên tục qua nhiều loại thiết bị, do đó phiên bản di động dành cho website của bạn nhất định cũng phải là ‘chiếc gương phản chiếu phiên bản máy tính của chính nó’.

Người ta thường có xu hướng nhấp chuột vào các đường link dành cho ‘phiên bản máy tính’ nhiều hơn, đặc biệt khi phải sử dụng một website di động cực kỳ hạn chế, hoặc một website cơ bản hoàn toàn khác biệt về mặt cấu trúc hoặc vẻ ngoài so với phiên bản thông thường họ từng sử dụng. Do đó, hãy cố gắng giữ vững những nội dung cốt lõi dù cho bạn đang phát triển phiên bản website nào, hơn nữa cũng cần luôn ghi nhớ cách thức người dùng chuyển từ thiết bị này sang thiết bị khác cùng với những mong muốn trải nghiệm khi họ thực hiện điều đó.

07. Tối ưu hóa phiên bản di động


toi uu cho web di dong
Tối ưu hóa trên các phương bản di động

Tuy nhiên, cố gắng giữ vững nội dung cốt lõi không đồng nghĩa với việc bạn không cần hoặc không thể thực hiện tối ưu hóa cho phiên bản di động. Trái lại, bạn nên tối ưu cả về mặt thể hiện nội dung lẫn những tương tác mà ở đó có thể khiến mobile website ‘dễ chạm, dễ nhìn’ hơn khi sử dụng với các tính năng tích hợp sẵn trên thiết bị.

Thiết bị di động đem lại hàng loạt cơ hội khổng lồ nhằm kiến tạo nên những trải nghiệm thậm chí còn tốt hơn, phù hợp hơn hẳn so với trên máy tính thông thường. Và điều đó hoàn toàn có thể đạt được ngay cả khi bạn không cần xây dựng bất kỳ phiên bản website hoặc ứng dụng di động đặt trước nào.

08. Xem entry point (điểm khởi đầu) là hướng dẫn để phát triển ứng dụng

entry point
Entry point (điểm khởi đầu)

Ứng dụng sẽ càng tuyệt hơn khi phục vụ cho những trải nghiệm tập trung và mang tính cá nhân hơn, do đó nếu bạn đang nghĩ đến việc bổ sung vào website một ứng dụng dùng công cụ Analytics (Phân Tích) thì hãy xem các entry point là hướng dẫn đầu tiên. Nếu phần lớn người dùng truy cập webstie thông qua lưu lượng giao tiếp trực tiếp, điều đó có nghĩa họ đã đánh dấu địa chỉ URL của bạn, và khi đó, một biểu tượng ứng dụng đặt ở màn hình chính chính là bước đi khôn ngoan. Còn trường hợp người dùng thường truy cập qua các đường link chia sẻ, thì việc vội vã ‘xuất bản’ ngay một ứng dụng sẽ chỉ làm giảm sút lượng người dùng, bởi khi đó, họ sẵn sàng bỏ qua nội dung website của bạn vì không muốn cài thêm bất kỳ ứng dụng ‘dùng một lần’ nào.

09. Sử dụng các giải pháp phân tích website


Phân tích website

Tham khảo những giải pháp phân tích website cũng là điều tuyệt vời nhằm giúp bạn xác định được thiết bị, chẳng hạn như hệ điều hành, phiên bản, kích thước màn hình v.v… Ví dụ, qua phân tích của Google, bạn có thể nhìn thấy những thống kê của các thiết bị đang được sử dụng, sự phân chia giữa các hệ điều hành khác nhau cũng như những phiên bản của mỗi hệ điều hành đang được sử dụng.

10. Xem xét nhiều loại ứng dụng khác nhau

Nếu đã xác định cần phải xây dựng ứng dụng, bạn hãy cân nhắc ngay loại ứng dụng nào phù hợp nhất cho mình. Các Native App (ứng dụng phát triển thông qua phương pháp và ngôn ngữ lập trình chính thống do nhà sản xuất di động cung cấp) như Instagram đều được xây dựng một cách đặc trưng cho mỗi hệ điều hành. Có thể chúng thường cung cấp những trải nghiệm tối ưu nhất trên thiết bị, nhưng không có nghĩa nhà phát triển buộc phải duy trì các nền tảng mã đặt trước.

Một ‘kẻ thay thế’ khác có thể kể đến chính là các ứng dụng lai – như Facebook chẳng hạn. Chúng được phát triển dựa trên cơ sở HTML5 và JavaScript, sử dụng một Wrapper (trình bao) để cung cấp các năng lực tương tự như Native App. Điều đó có nghĩa bạn sẽ có ít phiên bản cần duy trì hơn, nhưng lại kịp đón đầu những chức năng phù hợp cho ứng dụng. Chọn lựa Native App hay Hybrid App đương nhiên còn tùy thuộc vào nhiều vấn đề khác liên quan đến mục tiêu bạn nhắm tới, đến ngân sách và cả khoảng thời gian cần thiết phải cập nhật nội dung website – do đó, hãy cân nhắc thật kĩ trước khi bắt tay viết nên đoạn mã ứng dụng đầu tiên.

Xem tiếp bài viết này trong phần 2